Mindfulness voor depressie bij jongeren

Depressie bij jongeren, een jong probleem. Het optreden van depressie bij jongeren wordt nog steeds onvoldoende onderkent. Dertig jaar geleden ontstonden depressie voornamelijk tussen de 40 en de 50 jaar. Twintig jaar geleden stelde men de meeste nieuwe depressies vast tussen de 30 en de 40 jaar. Tien jaar geleden was dit tussen de 20 en de 30 jaar en heden ten dage is dit tussen de 10 en de 20 jaar.

Er is dus duidelijk een opschuiving van het ontstaan van depressies. De meeste ontstaan tussen de leeftijd van 14 en 16 jaar. Dit is een nieuw beeld ten opzichte van 30 jaar gelden waar depressie vooral in de leeftijdsgroep van plus 40 hoorde.

Het groot probleem bij depressie is het sterk verhoogd risico voor zelfdoding. Vooral bij jongeren lijken depressies en zelfdoding onrustwekkend toe te nemen. Op dit ogenblik is, in België, suïcide de tweede doodsoorzaak bij jongeren tussen 15 en 25 jaar. Adolescenten ondernemen twee keer zoveel suïcidepogingen als volwassenen.

Mindfulness

Mindfulness en meer specifiek het MBCT programma, Mindfulness Based Cognitive Therapy, toonde eerder in internationaal onderzoek aan efficiënt te zijn voor preventie van herval in depressie. Aan het universitair ziekenhuis van Gent, dienst psychiatrie, werd dit resultaat bevestigd voor een Vlaamse populatie. Onderzoek toonde een herval van 70% in de controlegroep en 30 % in de interventiegroep. Het verloop van de training werd neergeschreven in het 'Mindfulnes werkboek' , door Roularta uitgegeven.

MBCT is een verdere uitwerking van het eerder ontwikkelde MBSR programma, Mindfulness Based Stress Reduction, voor stress gebonden klachten en chronische pijn. MBCT voegde psycho-educatie, gestructureerde oefeningen en elementen uit de cognitieve therapie en gedragsactivatie toe. Dit maakt MBCT uiterst geschikt voor preventie van depressie. Door MBCT als rode draad te behouden en daar rond een aantal aanpassingen te doen, blijven we op het terrein van wetenschappelijk onderzochte trainingen.

Een 3 jarig project

Gezien de cijfers voor depressie en psychische problematiek ( 1 op 3 !) bij jongeren nam het Instituut voor Aandacht & Mindfulness het initiatief om een speelser programma op maat van jongeren uit te werken. Dit programma bevat alle elementen uit de MBCT en de MBSR.

In een 3 jarig gecontroleerd en gerandomiseerd onderzoeksproject wordt dit aangeboden aan middelbare scholen. De wetenschappelijke opvolging gebeurd door professor Raes van de katholieke universiteit van Leuven. De resultaten zullen in 2012 bekend worden.

Mindfulness voor jongeren

Deze training in 8 sessies van telkens 1 ½ uur is bedoeld om jongeren psychisch weerbaarder te maken en beter te leren omgaan met de uitdagingen en kleine en grote tegenvallers van iedere dag. Het ondersteunende boek Mindfulness voor jongeren brengt op een levendige manier alle kernelementen van mindfulness binnen hun leefwereld: conflict met ouders, een lief die het uitmaakt, examen, met de scooter gestopt worden door de politie, ...Handvaten worden aangereikt voor de aanpak van stress, faalangst, piekeren, onmacht, ergernis, sombere stemming, het niet meer zien zitten,... Ook emotionele reacties zoals verhitten en bevriezen met communicatiepatronen komen aan bod.

Jongeren leren op een andere manier met stress, spanning en druk om te gaan op een praktisch toepasbare wijze. Het laatste hoofdstuk van het boek ' Mindfulness voor jongeren' richt zich op Wie ben ik? En Wie wil ik zijn? Hoe ga ik verder als ik spijt heb over iets ? Hoe maak ik contact met mijn innerlijk kompas als tegenhanger voor groepsdruk? Kan ik een onderscheid maken tussen spijt en schuld en zo positief verder gaan? Vergeving en cirkels van controle helpen om heldere beslissingen te nemen.

David Dewulf is arts en de auteur van genoemde boeken en oprichter van I AM (Instituut voor Aandacht en Mindfulness). Hij coördineert tevens de werking van I AM en de nieuwe initiatieven zoals mindfulness voor jongeren en de opleidingen. David werkt samen met de universiteit Gent en met KU Leuven voor wetenschappelijk onderzoek.

Literatuur

Mindfulness voor jongeren - David Dewulf Voor jongeren en studenten van 14 tot 24 jaar. Dit nieuwe boek voor jongeren en studenten brengt op een levendige manier alle kernelementen van mindfulness binnen hun leefwereld: conflict met ouders, een lief die het uitmaakt, examen, met de scooter gestopt worden door de politie,...

Handvaten worden aangereikt voor de aanpak van stress, faalangst, piekeren, onmacht, ergernis, sombere stemming, het niet meer zien zitten,...

Mindfulness werkboek - David Dewulf

Het wetenschappelijk onderbouwd programma om depressie te voorkomen in 8 lessen. De korte teksten, afgewisseld met citaten, verhalen en praktijkvoorbeelden, zorgen ervoor dat het boek makkelijk te lezen is. Het boek kan ook gebruikt worden bij stress, burn-out, emotionele intelligentie, positieve houding, pijn en constructieve communicatie.

Meer informatie

Instituut voor Aandacht en Mindfulness

Voor training, opleiding en wetenschappelijk onderzoek. Ook trainingen voor kinderen en jongeren. www.aandacht.be of op de werkvloer: www.mindfocus.be. ☎ 0494 94 60 60

Tekst: David Dewulf