Jean Marie Dedecker

Wie kent hem niet? Jean Marie Dedecker.
Verguisd, bejubeld, berucht en altijd recht voor zijn raap. Voormalig judobondscoach, nu senator en initiator van zijn eigen politieke partij: Lijst Dedecker. Wij legden meneer Dedecker met plezier langs de Blissmeetlat en wat volgde was opmerkelijk...

Wat vindt u van de politiek?

"Politiek is de kunst om iemand te vernietigen. Sport is de kunst om iemand te verslaan. Ik was bijna vernietigd. De slagen waren inderdaad heel hard. Ik hou van Hemingway. Hij zei:" A man can be destroyed, but never defeated." (Je kunt iemand vernietigen, maar nooit verslaan." de politieke wereld is veel harder dan de sportwereld. de politieke wereld heeft geen ethiek, de sportwereld wel. Ik kom uit de judowereld. Je kunt iemands arm verdraaien en dan klopt hij af. Doet hij dat niet, dan heb je het recht om zijn arm te breken. Die ethiek is zo sterk. Zou je niet lossen, dan kom je nooit meer aan de bak. In de politiek is het echter zo, dat als je afklopt, dan begint het wurgen pas."

Hoe gaat u daar mee om?

"Die mentaliteit kun je niet veranderen. Integendeel. Je kunt alleen zorgen dat je geen onderdeel wordt van dat systeem. Als ik met dergelijke ethiek moet omgaan om te blijven zitten, dan doe ik het liever niet. Ik had minister kunnen worden. Ik hoor Verhofstad nog zeggen:" ik schrijf hier met mijn eigen bloed op tafel dat Dedecker minister van economie wordt." Maar ik mocht dan niet meer publiceren, ik mocht dit niet, dat niet. Ik wou dat spel niet meespelen. Ik verraad geen vrienden. Ik heb meegemaakt dat een collega van mij, Hugo Coveliers, eruit moest. Hij was onze fractievoorzitter in de senaat. Het 'triiumviraat' De Gucht, Verhofstadt en De Waal waren te laf om hem dat zelf te zeggen. Dus wat deden zij? Zij riepen één voor één de 11 senatoren en men legde hen een brief voor, waarin stond dat meneer Coveliers niet voldeed, geen goede collega was etc. Deze brief moest vervolgens ondertekend worden. Ik was de enige die niet tekende. Ik doe dat niet. Maar zo word je wel een onbetrouwbare vazal in het systeem en kom je er automatisch buiten."

U bent toch populair. Groeit uw invloed dan niet automatisch?

"Nee, dat denk ik niet. Populariteit is gebaseerd op een imago. Ik sta achter dat imago van de eerlijke, rechtlijnige politicus die zegt waar het op staat. Als ik zou toegeven aan vazaliteiten, dan gaat mijn imago kapot. De betrouwbaarheid van de figuur waarvoor mensen stemmen is heel belangrijk. Als u niet reikt naar de politieke top, wat wilt u dan wél? Zelfs met mijn attitude hebben we al een enorme invloed. Ik weet zeker dat de regeringsvorming er grotendeels niet komt door mijn partij. Men durft nu namelijk de N.V.A en Bart de Wever niet te dumpen. Men is bang dat als zij gedumpt worden, zij zich aan zullen sluiten bij Lijst Dedecker en ze zo een grote machtsfactor gaan vormen. Wij zijn rechtlijnig en willen een staatshervorming. Dus alleen al door er te zijn, beïnvloeden wij het politieke spel. Je oefent macht uit door je aanwezigheid."

Even een citaat uit uw boek Rechts voor zijn raap: "Machthebberswillen geen eerlijke mensen. Ze willen loyaliteit. Eerlijke mensen zijn niet loyaal. De ene keer zijn ze het met je eens, maar bij een volgende gelegenheid kraken ze je op de vergadering. Voor een baas die uit is op macht zijn eerlijke mensen daardoor onvoorspelbaar..." (Een quote van GertjanLind, HP/De Tijd 2001)

"Ja, maar op een bepaald moment moet je een keuze maken. Men denkt altijd dat loyaliteit altijd te maken heeft met eerlijkheid, maar op een gegeven moment moet je deloyaal zijn. Als je alleen loyaal bent ga je eraan toegeven. Machthebbers hebben vazallen nodig die hen langs de arm strijken en niet tegen de haren in."

Stel dat één van uw medewerkers oneerlijk is tegen u?

"Dan hebben we een enorm probleem. ik spreek eerst met zo iemand en geef de kans om uitleg te geven. Ik heb de naam van een ontzettend streng figuur te zijn, rechtlijnig. Je moet echter veel doen om ruzie met mij te krijgen."

Grijs bestaat niet in uw wereld?

"Een beetje zwanger zijn kan ook niet. Maar z/w zou ik mezelf niet noemen. In de politieke wereld is geen onderscheid meer tussen zwart en wit. Die zaak is zo vertroebeld. Als je daar dan nog middenin staat: het is ook allemaal nep-zwart/wit. Ik heb drie grote vergaderingen van de N.V.A meegemaakt en gezegd: jongens, zeg het mij gewoon eerlijk, kies en ik ben weg. Ik hoef geen voorwerp te zijn van compromissen of controverses. Ze hebben gelogen tot het laatste moment en mij de beker laten leegdrinken. 's Ochtends was er al tegen mij gestemd en 's middags durfde niemand dat te zeggen. Men liet de keuze aan de algemene vergadering, die voor mij koos. Dan komt De wever op de bühne staan, wenend als een kind, ja maar...daar kan ik niet tegen.Ben ik dan grijs of zwart? Nee, maar je moet keuzes maken."

Was u als judocoach ook zo streng?

"Je moet als topsporter aspiraties hebben. Als een atleet geen olympisch kampioen wou worden, hoefde hij er bij mij niet eens aan te beginnen. Zo iemand had mijn energie nodig, mijn kennis en die is onvoorwaardelijk. Je moet bij mij niet wenen als je 6 maanden op stage moet in Japan of 3 weken hoogtestage moet doen op een berg en dan je lief moet missen. je wilt winnen of je wilt het niet. Dat is de keus. Je moet ervoor gaan."

U geeft de indruk een emotioneel mens te zijn die rationeel probeert over te komen?

"Ik tracht rationeel te zijn. Sport is emotie. In de politiek wordt het tonen van je kwetsbaarheid continu misbruikt. Ik ben echter ook zo opgevoed. Ik kom uit een gezin van zeven kinderen, met een hele strenge vader. Ik tracht rationeel niet te geloven. Er is geen leven na de dood. Godsdienst is collectieve waanzin. Ik zeg dit terwijl ik katholiek opgevoed ben. Toch noem ik mezelf geen atheïst, maar een agnost. Ik tracht atheïst te zijn, maar ik kom er niet toe. Omdat dat ook in je opvoeding zit. Omdat je ook angst voor de dood hebt. 1,5 jjaar geleden kreeg ik de diagnose dat ik botkanker had. Alles kreeg ik in één keer op mijn kop. Ik was verlamd en kon niet meer bewegen. Onder de scanner kwam eruit dat ik een plek op mijn ruggengraat had. Dat betekende metastase: ik had nog zo'n 6 maanden te leven. Dat heeft één dag geduurd en dat ben ik heel rationeel aangegaan. De mens is een chemische verbinding, een toevallig vat."

Is dat ook niet een uiting van angst, om je op zo'n moment af te sluiten?

"Nee, want het is toch zo plezant om te geloven. Man, wat een rust heb je toch als je kunt geloven. Achteraf bleek dat ik een bloedwervel had, die ineen is gestort, waardoor die verlamming ontstond. Een bloedwervel is een wervel zonder been, die op een scanner dezelfde resonantie geeft als een metastase van botkanker. Ik heb het de dokters niet kwalijk genomen. Enerzijds ben je angstig, anderzijds moet je dit rationaal aanpakken. Uiteindelijk bleek het een goedaardig gezwel. Ik heb teveel judo gedaan in mijn leven. Mijn eergevoel is altijd groter geweest dan mijn verstand."

Waar ligt uw grens bij uw publieke optredens?

"Dat is de afweging, je moet weten wanneer je te ver gaat. Dat is altijd mijn probleem geweest. Als ik een boutade doe, dan denk ik: kijkt mijn vrouw ook naar dit programma, of mijn moeder? Maar ik kan de hypocrisie niet aan om het anders te zeggen. dan is het oneerlijk en moet je niet deelnemen aan zo'n programma."

Wat hebben uw diverse loopbanen met elkaar gemeen?

"Heel veel. Er zou eigenlijk een wet moeten bestaan, dat men maar 10 jaar dezelfde job zou mogen hebben. Het is een evolutie geweest. Ik heb 20 jaar in een bank gewerkt en me opgewerkt van laagste bediende tot lid van het directiecommité. En toen had ik er genoeg van. Ik wilde wat meer sport gaan doen, zoals bondscoach zijn. Ik wilde ook niet afhankelijk zijn, mijn vrijheid is me heilig. Op alle vlakken. dat komt telkens weer terug: vrijheid en mijn verantwoordelijkheid. Ik was de bankwereld beu, maar ik zocht ook naar een basis. Dat werd het verzekeringswezen. Ik heb nu overigens een nieuw bedrijfje opgestart. Ik verkoop ecologische koepels. Als je zo'n koepel op het dak zet, dan geeft dat zoveel licht als neonlicht voor daglicht. Ik zag dit in Amerika op één van mijn reizen. een stukje idealisme en ik zie er winstpotentie in."

U denkt dan toch groen?

"Ik ben een hele groene jongen. Ik ben ook een rationele jongen. Ik ben opgevoed achter de kont van een koe, maar ik houd niet van goeroe's of van modeverschijnselen, zoals dat hele verhaal over de opwarming van de aarde. Ook bv het idee van emissierechten kopen vind ik belachelijk. dat wil zeggen dat wij de Russen rijk maken, omdat zij veel bossen hebben en wij niet. Om ervoor te zorgen dat wij hier ongezonder mogen leven (vanwege de staalfabrieken in Wallonië) moeten we emissierechten kopen. Anderzijds zeggen ze tegen mij met mijn autootje: "er zit fijnstof in de lucht en daarom mag jij maximaal 90 km per uur rijden. Nonsens. Je moet keuzes maken."

U bent behalve links, vroeger ook tégen kernenergie geweest. Waarom bent u nu een voorstander?

"Omdat die techniek aan het veranderen is. Er is nu een nieuwe generatie kernreactoren die veiliger zijn en omdat het de meest zuivere energie is die er is. De mens is niet uit het Stenen Tijdperk gekomen omdat de stenen op waren, maar omdat ze nadachten."

Eet u biologisch?

"Ik let daar niet zo op. Ik eet biologisch als ik kan. Er moeten een massa mensen gevoed worden en dat kan niet op een zuiver biologische manier. Ik vind dat de biologische sector de luxe van de rijken is of van de groene sokken die zich buiten de maatschappij plaatsen. je moet ook mensen kunnen voeden die toe moeten komen met 600 euro in de maand."

Hoe ziet uw ideale wereld eruit?

"Olala, daar heb ik nog niet over nagedacht! Er is een hele mooie sterfscene in de film Soylent Green uit 1973. Deze film speelt zich af in de toekomst waar de wereld overbevolkt is en de temperatuur zo hoog opgelopen is, dat men er continu zwetend rondloopt. Er is een gebrek aan voeding en men verzamelt de lijken met een vuilniswagen. Daar maakt men nieuw voedsel van: Soylent Green. In die film speelt Charlton Heston iemand die zich als vrijwilliger opgeeft om te sterven. Hij gaat liggen op een soort altaar en dan ziet hij een film met een geïdealiseerde versie van de natuur met hertjes en een waterval...En daarbij dan muziek met de Pastorale van Beethoven. Voila. Ik krijg dan ter plaatse een orgasme van het bekijken van de natuur en het luisteren naar die muziek."

Uw huidige leven staat heel veraf van deze 'utopie'?

"Ja, maar dat is ook een keuze die je maakt. Ik leef heel ongezond momenteel. Ik leefde heel gezond, ik heb tenslotte topsport gedaan. Ik heb tot mijn 40e quasi niet gedronken. Vroeger werd ik dronken van een glas water, maar nu is het meer...bordeaux. Maar dat is de keuze van dit politieke leven."

Wat gééft de politiek u?

"Soms voldoening. Macht geeft voldoening."

Wilt u graag een voorbeeld zijn?

"We lenen de wereld van onze kinderen. Ik heb een boodschap en wil die graag uitdragen. De huidige generatie kan al geen eigen huis meer bekostigen. De maatschappij verandert en we moeten die voorbereiden voor de toekomst, voor onze kinderen. Stop met dat kneuterig, kleuterdenken. Neem je verantwoordelijkheid. je moet mensen niet gaan pamperen. Voor de echte uitval moet je zorgen, maar geef daar niet te snel aan toe. Ik haat die Relatinepillen. Die zorgen er alleen voor dat een kind nu 4 uur ipv 3 uur per dag naar de tv kan kijken. Laat die kinderen bewegen. Ieder kind heeft het talent. De hersenen smelten echt niet als je de spieren opwarmt."

Wat zou u doen als u eerste minister was?

"Ik zou meer aan talentontdekking doen en het beroepsonderwijs verplichten tot 16 jaar. Niet iedereen is geschikt om te leren. Verder 30% minder belastingen en meer eigen verantwoordelijkheid. Ik ben voor het proletariaat en tegen het profitariaat. Je moet het sociale niet teveel koesteren. We pamperen de mensen teveel. Denk je nu echt dat een gepensioneerde het recht heeft om gratis op bus, trein en tram te zitten t.o.v. een man die werkt of een student? De reden van al dat gepamper is dat ouderen het snels groeiende kiespubliek zijn. Dus die moeten absoluut 'gemasseerd' worden. dat kan niet. Hoe kun je die onproduktiviteit gaan belonen t.o.v. de produktiviteit? de pensioenen van vandaag worden betaald door de mensen die vandaag hun belastingen betalen. Niet door wat zij opgespaard hebben in de tijd. Dus hoe meer je gratis weggeeft, hoe meer er betaald moet worden door de generatie van vandaag en morgen. Zij hebben hun eigen geld al opgesoupeerd. Dat moet je de bevolking wijsmaken, dat is heel moeilijk. 65% van alle bezittingen in België, roerend en onroerend, is in handen van de 65+- ers. dan moet je denken aan de toekomst. Moet dat blijven opgesoupeerd worden? Maar ze souperen het niet op. Zij hebben dat gespaard en geleefd van de rente. Probleem is dat ze nu leven tot hun 83e. Dus de generatie die erft is tegen die tijd ook al 60 jaar. Vroeger erfde je als je in de 40 was en dan kwam dat geld allemaal weer terug, want dat werd gebruikt. Nu niet meer. Daarom moeten we over nieuwe maatschappelijke modellen gaan nadenken. Neem Zwitserland. In hun ziekteverzekering zit een deel wellness. je kunt je daarvoor verzekeren en die oudjes zitten in fitnesscentra, die gaan naar kuuroorden... Dat is een fantastisch iets. Het geld rolt en die mensen profiteren ervan. Mensen moeten zich voor zoiets kunnen verzekeren, maar dan privé. Dat zijn ideeën die ik wil uitdragen en waarvoor ik in de politiek gegaan ben. Ik denk ook heel veel na over verkeer. Maatschappijen zijn vooruitgegaan door mobiliteit. De Hunnen hebben de strijd gewonnen omdat ze paarden hadden. Alle succesvolle legers konden zich mobiel goed verplaatsen, maar wij blijven in de marge zagen over fijnstof."

Waar denkt u aan bij 'puurheid'?

"Karakterieel, kind."

Vindt u zichzelf eerlijk?

"Ik probeer dat. Ik tracht iedere morgen in de spiegel te kijken. Maar ik ben ook een zondaar. Eerlijkheid kan heel gevaarlijk zijn. Dat kan ook niet altijd. Wel naar je eigen hart of naar mezelf toe."

In welke situatie was u niet eerlijk?

"Op zakelijk vlak...Ik had eens een zaak verkocht zonder mijn partner daarbij te betrekken, omdat ik wist dat hij zich anders zou verzetten."

Gaat u in werk of relaties tot op het bot?

"Ja, ik drink het leven leeg."

Wat is volgens u authentiek?

"Eerlijkheid, rechtlijnigheid, recht voor zijn raap. Geen masker dragen. Rechtopstaand sterven zonder op je knieën te moeten leven."

De belangrijkste keuze in uw leven?

"Trouwen of naar school gaan. Op mijn 19e diende die keuze zich aan. Ik trouwde."

Wat is de rode draad in uw leven?

"Me willen bewijzen, de beste willen zijn. Altijd maar door die muur willen gaan. Ik ben op zoek naar die zuiverheid, maar ik bereik die rust niet. Ik zou willen rustig worden. Ik heb nog altijd het beklemmende gevoel dat ik iemand moet overtuigen. Ik was dan ook de twééde zoon in het gezin..."

Houdt u van uzelf?

"Mwah, ik denk het niet. Ik blijf onrustig zoeken naar die constante ontevredenheid. Toch heb ik wel 1000 redenen om tevreden te zijn. In de sport bv heb ik alles gewonnen."

Volgt u uw hart?

"Ja, ik ben altijd al emotioneel geweest. Altijd gevoelsmatig keuzes gemaakt."

Wanneer mag u van uzelf houden?

"Ik heb al heel veel bereikt, ik heb een fantastische kleinkind. Ik zou graag die rust bezitten. Maar die onrust geeft mij ook energie. In mijn huis hangt een fantastisch groot schilderij van Don Quichote. Een soort Tijl Uylenspiegel of Reineart de Vos. De wereld gaat vooruit met gekke individualisten. Collectieve uitvindingen bestaan niet; je hebt geen collectieve denkers."

Welke waarden wilt u uw (klein)kinderen meegeven?

"Het is bijna pathologisch. Ik heb zo'n verlatingsangst. Ik zou het niet overleven als mijn kleinzoon iets zou overkomen. Je moet je kinderen laten vertrekken, waar jij ophoudt. dat is de evolutie van de maatschappij."

Kiest u voor reguliere of alternatieve geneeskunst als u ziek bent?

"Reguliere, maar ik ben bijna nooit ziek of genees snel."

Wat is uw grootste angst?

"Sterven."

Wie zijn uw helden?

"Nobody. Vroeger Che Chevare. er staat hier nog een beeld van hem, kado gekregen in Cuba."

Lijkt u op uw moeder of vader?

"Op mijn vader. Qua doordraven en voor niemand aan de kant gaan."

Wat waardeert u in een vrouw?

"Eerlijkheid, tederheid en de vrouw als antipode van wie ik zelf ben."

Wat is uw levensmotto?

"Ik verkies het recht om te sterven."

Wanneer bent u het gelukkigst?

"Kleine dingen, spelen met de kleine..."

Van wie heeft u het meest geleerd?

"Van mijn vader."

Wat vond u van het interview?

"Wel, ik zal eerlijk zeggen. Ik vond het heel aangenaam. Meestal doe ik interviews op de automatische piloot. Nu heb het gevoel dat ik meer gezegd heb dan ik wou zeggen."

Bliss: Dank u wel voor het intervieuw!